Μαστίχα Χίου και… κρεμεντίνα Τουρκίας

Γιάννης Τζούμας
Τετ, 24/06/2020 - 19:00

Το όλο ρεπορτάζ της μαστίχας… Τσεσμέ, μου θύμισε ένα δημοσιογραφικό ταξίδι στην γείτονα, λίγο μετά την κρίση των Ιμίων, όταν έγινε μια προσπάθεια τουλάχιστον σε επίπεδο ειδησεογραφίας, να επικρατήσουν οι λογικοί έναντι των παλαβών, κάτι που ευτυχώς και προς το παρόν διαρκεί μέχρι και σήμερα.

Εκεί λοιπόν κάποιοι επέμεναν να επισκεφθούμε την φυτεία σχίνων του Τσεσμέ, όπου έβγαινε και η ανάλογη… μαστίχα. Ο τότε Δήμαρχος του Τσεσμέ, ο πληθωρικός Νουρί Ερτάν, προσπάθησε να το αποφύγει, αλλά άλλοι έκαναν κουμάντο και έτσι βρεθήκαμε στην… φυτεία, που βρίσκεται Νοτίως της Κάτω Παναγιάς, δηλαδή απέναντι περίπου από τα Γρίδια.

Ας σημειωθεί εδώ ότι ο πατέρας του Νουρί Ερτάν ήταν από τους Τούρκους, που γεννήθηκαν στην Χίο, έμεινε στο νησί και μετά το 1912 και στα πλαίσια ανταλλαγών, μεταφέρθηκε αναγκαστικά στον Τσεσμέ, ήταν Καμπούσης και είχε εκτός των άλλων και κατάστημα στην Προκυμαία, την σημερινή ταβέρνα του Βασίλη Πούλου.

Ο Νουρί λοιπόν δεν ήξερε ελληνικά αλλά… Χιώτικα και θα καταλάβετε γιατί στην συνέχεια. Αφού μας πήγαν λοιπόν οι Τούρκοι στην φυτεία και μας έδειχναν τους σχίνους, θάμνους που φύονται σε όλη την Μεσόγειο και αφού μας είπαν ότι αυτά είναι δέντρα της μαστίχας, μας έδειξαν και το… προϊόν.

Μα, λέω τότε αυθόρμητα εγώ, αυτό είναι κρεμεντίνα.

Το ακούσει ο Νουρί και λέει.

Evet, Evet, krementina. Ο πονηρός Τούρκος… Καμπούσης τόπιασε το Χιώτικο, ότι αναφέρθηκα στο ρετσίνι της Αμυγδαλιάς και δίνει εντολή να πηγαίνουμε παρακάτω, κοιτάζοντας με νόημα τους εξυπνάκηδες, που ήθελαν ντε και καλά να μας δείξουν την… μαστιχοφυτεία ότι γελοιοποιούνται.

Αυτά για την ιστορία και όσοι θέλουν να δούν σοβαρά αυτή την διάσταση του θέματος ας διαβάσουν το κείμενο της Αρχαιολόγου Άννας Μισαηλίδου, που κάλυψε πολλά όσων ήθελα να γράψω https://www.alithia.gr/apopseis/ohi-alles-fotovolides-gia-tin-mastiha

Να δώσω μόνο έμφαση στο εξής. Η ζωή του ανθρώπου είναι μικρή και γι’ αυτό μας είναι χρήσιμο να διαβάζουμε την ιστορία, μια σταγονίτσα της οποίας αποτελούμε και εμείς.

Η μαστίχα βγαίνει ΜΟΝΟ στη Νότια Χίο και ΠΟΥΘΕΝΑ αλλού στον κόσμο. Το γιατί δεν είναι της παρούσης. Η Χίος από αρχαιοτάτων χρόνων με πρώτο ίσως λιμάνι τον Εμπορειό, εκεί δηλαδή που γίνονταν  Εμπόριο, τίνος πράγματος παρά της μαστίχας, λειτουργούσε ως ένα χωριουδάκι της απέναντι Μικρασιατικής ακτής, που κατοικούνταν αμιγώς από Έλληνες εδώ και 5000 χρόνια. Οι Τούρκοι βρίσκονται στην απέναντι ακτή από το 1922 και μετά. Τι λέμε λοιπόν, ήταν… χαζοί οι αρχαίοι ημών πρόγονοι να αφήσουν το μονοπώλιο στους Χιώτες και δεν θα γέμιζαν με σχίνους όλη την απέναντι ακτή από τον Τσεσμέ μέχρι της Αγρελιά και μέχρι τα Αλάτσατα;

Τέλος πάντων ας μην συνεχίσουμε άλλο, είναι χαζό.

Τι δεν είναι όμως χαζό; Το πόσο γερά πρέπει να δένει η ΕΜΧ το προϊόν της. Σήμερα δεν αρκεί να είσαι μονοπώλιο, πρέπει να κυνηγάς και τις μαϊμούδες, αγώνα που τον ξέρει καλά η Διοίκηση και τα στελέχη της ΕΜΧ.

Και κάτι τελευταίο για να μην κουράσομε. Η κίνηση ΜΑΤ της ΕΜΧ θα είναι να χρησιμοποιήσει τα ίδια τα όπλα της Τουρκίας, το Νομικό της δηλαδή σύστημα και τις διεθνείς της υποχρεώσεις και να την βάλει να αναγνωρίσει την μαστίχα Χίου ως μοναδικό προϊόν ονομασίας προέλευσης παγκοσμίως.

Και κάτι τελευταίο, ας προσέχουμε τους γείτονες αλλά να μην βλέπουμε παντού τουρκικά… φαντάσματα.

 Το προϊόν, που βγαίνει στον Τσεσμέ, δεν είναι προϊόν αφού δεν πωλείται, ούτε κινδυνεύουμε από αυτό, αφού άλλωστε οι Τούρκοι δεν χρησιμοποιούν γι’ αυτό την διεθνώς κατοχυρωμένη και γνωστή λέξη μαστίχα αλλά την ιστορική γι’ αυτούς SAKIS, που μεταφράζεται σε μαστίχα. Άλλωστε με την ονομασία αυτή είναι γνωστή και η Χίος στα τουρκικά SAKIS ADASI δηλαδή το νησί της μαστίχας.

Από αυτό που κινδυνεύει η μαστίχα είναι από εμάς τους ίδιους, γιατί ελάχιστοι ίσως πρόσεξαν την προτροπή του προϊστάμενου της Περιφερειακής Διεύθυνσης Γεωργίας του Τσεσμέ, Ahmet Kececi, στο σχετικό ρεπορτάζ.

 

 

Υ.Γ. Γιατί προέτρεψε στην καλλιέργεια σχίνων στον Τσεσμέ; Γιατί είπε, οι προοπτικές του προϊόντος είναι απίστευτες και γιατί οι νέοι στη Χίο δεν ασχολούνται με τις αγροτικές εργασίες. Έχει άδικο;

 

 

 

 

Σχετικά Άρθρα