Χίος, Πέμπτη 21 Μαρτίου

Οι αποκριές και ο Αγάς της Καθαρής Δευτέρας

Πέμ, 14/03/2019 - 05:27

Η καθαρή δευτέρα και το έθιμο του αγά δεν σχετίζονται με τον διονυσιακό χαρακτήρα της αποκριάς που καθιερώθηκε όμως σαν μια μορφή αυτοσαρκασμού και θεραπευτικής σάτιρας αριστοφανικής ...,και αυτό γιατί αυτός που μεταμφιέζεται στην πραγματικότητα αποκαλύπτει πράγματα που κουβαλάει μέσα του δηλαδή... αποκαλύπτεται.
Δεν καταλαβαίνω δηλαδή που βλέπουμε παγανιστικά στοιχεία σε αυτό.
Μάλλον θα έλεγα αναδείχνουμε το έξυπνο και σατυρικό πνεύμα της φυλής μας που έχει έναν Αριστοφάνη ένα Σοφοκλή έναν Αισχύλο έναν... Ευριπίδη.
Και πάνω σε αυτό θα θυμίσω ότι υπάρχουν τραγούδια αποκριάτικα αριστουργήματα που περιέχουν στέρεα ηθογραφικά στοιχεία υπέροχες πανέξυπνες αλληγορίες, ποιητικές παραλογές και όλα αυτά γεμάτα με βαθύτατες πνευματικές προεκτάσεις και σοφία ( π.χ. το πολύ γνωστό ΜΗΛΙΤΣΑ ΠΟΥ ΣΑΙ ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΜΟ )
Με ένα λόγο θα πρέπει να καταλάβουμε ότι δεν υπάρχουν πια αντιπαλότητες του ελληνικού και του χριστιανικού γιατί αυτά τα δυο πράγματα μπήκαν στο τσουκάλι της ιστορίας και μαγειρεύτηκαν και το πιάτο που βγήκε λέγεται ελληνοχριστιανικός πολιτισμός.
Επομένως οι ζηλωτές και των δυο πλευρών μάλλον είναι στο χώρο των χαριτωμένων εμμονών και άδικα χαλούν την καλή τους διάθεση, αφού δεν μπορείς να ξαναφέρεις στην αρχική τους μορφή πράγματα που μπήκαν στο τσουκάλι κα...ι μαγειρεύτηκαν.

Τώρα για τον Αγά την καθαρή δευτέρα.
Αυτό το έθιμο είναι μια παρωδία της τουρκικής εξουσίας στον απλό λαό, δηλαδή διακωμωδείται η εξουσία με σημείο αναφοράς τον τουρκικό ζυγό.  Όμως έμμεσα εμπαίζεται γενικώς η εξουσία και μάλιστα με εξαιρετικά ανατρεπτικό τρόπο βγάζοντας λυτρωτικό ξεκαρδιστικό γέλιο στις περισσότερες περιπτώσεις. (παρόμοιο πράγμα γίνεται και στον καραγκιόζη ) 
Το μεγάλο λάθος είναι ότι μπήκαν στο έθιμο πολλά ξενόφερτα στοιχεία ετερόκλητα αλλά και εξόχως κακόγουστα μαζί με τα σουβλάκια και τα λουκάνικα την καθαρή Δευτέρα.
Οπότε τι λέμε τώρα για σάτιρα και... ανατροπές…. Όλα πάνε περίπατο.
Τα υπέροχα ζωντανά και γεμάτα πνεύμα έθιμα μας τα καταντήσαμε κακοτυπωμένα αντίγραφα της βραζιλιάνικης υποκουλτούρας...
 

Άλλες απόψεις: του Μανώλη Φύσσα