Χίος, Τρίτη 31 Μαρτίου

"Το δημογραφικό επιτάσσει μεικτά συνταξιοδοτικά συστήματα"

Εισήγηση Νότη Μηταράκη στο διεθνές συνέδριο του Economist
Πέμ, 12/12/2019 - 19:33

Κυρίες και Κύριοι,

Θα ήθελα κατ’ αρχάς να σας συγχαρώ και να σας ευχαριστήσω που μου δίνετε την ευκαιρία να μιλήσω για τη νούμερο ένα πρόκληση που αντιμετωπίζουν ως έθνος, το δημογραφικό. 

Μια πρόκληση μου επηρεάζει το κράτος πρόνοιας, τις δαπάνες υγείας και κοινωνικής αλληλεγγύης.

Μια πρόκληση που καταφανώς επηρεάζει τα διανεμητικά συστήματα κοινωνικής ασφάλισης, όπως εφαρμόζεται σήμερα στην χώρα μας, και στην κύρια και στην επικουρική ασφάλιση. 

Βέβαια να τονίσουμε ότι το δημογραφικό είναι δημιούργημα ενός ευτυχούς και ενός δυστυχούς γεγονότος. 

Το ευτυχές είναι ότι ζούμε περισσότερο. Και όπως συζητήσαμε την προηγούμενη εβδομάδα στον ΟΑΣΑ στο Παρίσι είναι κάτι για το οποίο πρέπει να γιορτάζουμε.

To 2005 ένας άντρας 65 ετών θα ζούσε ακόμα 17 χρόνια και μια γυναίκα 20. Σήμερα ένας αντίστοιχος 65αρης θα ζήσει ακόμα 18,5 χρόνια και μια γυναίκα 22, ενώ το 2070 θα έχουμε φτάσει τα 24 χρόνια για τους άντρες και τα 27 για τις γυναίκες.

Το δυστυχές είναι ότι γεννάμε λιγότερο. Το 2007 είχαμε 112.000 γεννήσεις και το 2018 μόλις 86.500. Αντιστοιχούν μόλις 1,38 παιδιά ανά γυναίκα, όταν ο δείκτης διατήρησης του πληθυσμού είναι στα 2,1.  

Ένα σύστημα διανεμητικό όπως έχουμε σήμερα χρειάζεται περίπου 4 εργαζόμενους για 1 συνταξιούχο για να είναι βιώσιμο.

Εμείς σήμερα έχουμε  περίπου 1,64 εργαζόμενους ανά συνταξιούχο και το 2070 θα έχουμε 1,25.

Εξαιτίας του δημογραφικού, με το σημερινό συνταξιοδοτικό, ο συντελεστής αναπλήρωσης εισοδήματος από 70% το 2019 θα πέσει στο 56% το 2070 σύμφωνα με τις ισχύουσες μελέτες.

Άρα, από δημογραφικής πλευράς, το σύστημα πιέζεται. 

Και αυτό πρέπει να το αντιμετωπίσουμε, όχι αύριο, ή σε 10 χρόνια, αλλά σήμερα.

Όπως έχει πει ο ίδιος ο Πρωθυπουργός είναι ένα διακύβευμα σχεδόν υπαρξιακό. 

Καταρχάς να καθησυχάσω ότι δεν έρχομαι να εξαγγείλω σήμερα αύξηση ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης. Ήδη με μέση ηλικία συνταξιοδότησης το 2030 στα 65 έτη, η Ελλάδα βρίσκεται ελαφρώς πιο ψηλά από το μέσο ευρωπαϊκό όρο που είναι στα 64,7 έτη. 

Σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, ήδη στο Υπουργείο Εργασίας σχεδιάζουμε μια σειρά από δράσεις με θετικό αντίκτυπο. 

Πρώτον σταματάμε να βλέπουμε τιμωρητικά την εργασία των ήδη συνταξιούχων, μειώνοντας την περικοπή των συντάξεών τους. 

Δεύτερον εργαζόμαστε για την ανάσχεση του brain drain. 

Ταυτόχρονα με κίνητρα και ελέγχους στηρίζουμε την πλήρη απασχόληση και τις τυπικές μορφές εργασίας, άρα και την εισφοροδότηση. 

Ωστόσο, όλα αυτά τα μέτρα είναι βραχυπρόθεσμα και πυροσβεστικά.

Δεν αντιμετωπίζουν την αιτία του προβλήματος, δηλαδή το ότι τα διανεμητικά συστήματα δε μπορούν να σηκώσουν αποτελεσματικά το βάρος του δημογραφικού. 

Χρειαζόμαστε συστήματα κοινωνικής ασφάλισης, μεικτά. Στα οποία θα υπάρχει στάθμιση των διαφορετικών κινδύνων (δημοσιονομικός, δημογραφικός, επενδυτικός). 

Μεικτό σύστημα συνεπάγεται την εισαγωγή στοιχείων κεφαλαιοποίησης παράλληλα με το Pay-as-you go σύστημα.

Ταυτόχρονα, πρέπει και το ίδιο το κράτος να αναπροσαρμόσει το ρόλο του και τις πολιτικές του ως θεματοφύλακας και διαχειριστής της κοινωνικής ασφάλισης. 

Η αποκλειστική στροφή προς ιδιωτικά ή αμιγώς προαιρετικά συστήματα κοινωνικής ασφάλισης έχει αποδειχτεί διεθνώς, ανεπαρκής. 

Αυτή τη στιγμή είμαστε στο στάδιο που πρέπει να προχωρήσουμε από την απλή διαπίστωση στο σχεδιασμό και την πράξη.

Ανοίγουμε το διάλογο και προχωράμε αποφασιστικά σε συγκεκριμένες προτάσεις, γιατί το μέλλον είναι ήδη εδώ και πρέπει να το αντιμετωπίσουμε. 

Σας ευχαριστώ.

Σχετικά Άρθρα

Δευ, 30/03/2020 - 21:16

Στην προμήθεια ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού για την ενίσχυση των νοσοκομειακών μονάδων, των ιατρών και των νοσηλευτών που αγωνίζονται για την αντιμετώπιση της πανδημίας του κορονοϊού προχώρησε η Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών, μέσω του συλλογικού της φορέα κοινωνικής προσφοράς «ΣΥΝ-ΕΝΩΣΙΣ» και με την ανταπόκριση των μελών της ναυτιλιακής κοινότητας.

Σύμφωνα με την ΕΕΕ έως σήμερα έχουν προσφερθεί για τις ανάγκες των Μονάδων Εντατικής Θεραπείας 335 αναπνευστήρες ΜΕΘ, 20 φορητοί αναπνευστήρες, 100 μόνιτορ παρακολούθησης ζωτικών οργάνων και 100 νοσοκομειακές κλίνες νοσηλείας ΜΕΘ καθώς και σημαντικές ποσότητες αναλώσιμων.

Παράλληλα, όπως αναφέρει η Ενωση Εφοπλιστών αποφασίστηκε να ενισχυθεί το σημαντικό έργο που επιτελούν τα στελέχη της Ελληνικής Αστυνομίας και του Λιμενικού Σώματος την κρίσιμη αυτή περίοδο για την προάσπιση της δημόσιας υγείας, μέσω διαφόρων ενεργειών, όπως προσφορά διαφόρων τύπων οχημάτων και επισκευής του μεγαλύτερου σκάφους του Λιμενικού «ΓΑΥΔΟΣ», για τη φύλαξη των συνόρων στον Έβρο και το Αιγαίο, καθώς και με αναλώσιμα είδη ατομικής προστασίας για την προφύλαξή τους από το κορονοϊό.

Τέλος με κοινή απόφαση του Ιδρύματος Λάτση και της ΣΥΝ-ΕΝΩΣΙΣ, που τα τελευταία χρόνια συγχρηματοδοτούν το πρόγραμμα ΣΥΜΠΡΑΤΤΟΥΜΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ, εκτάκτως διατίθεται το σύνολο της φετινής χρηματοδότησης, στην αγορά 20.000 διαγνωστικών τεστ του κορονοϊού για τις ανάγκες των Πανεπιστημιακών Εργαστηρίων Αττικής και Θεσσαλονίκης.

Ο Θεόδωρος Βενιάμης, πρόεδρος της ΕΕΕ και της ΣΥΝ-ΕΝΩΣΙΣ, δήλωσε: «Θα ήθελα να ευχαριστήσω από καρδιάς όλα τα μέλη της ναυτιλιακής μας οικογένειας που αγκάλιασαν με πάθος την πρωτοβουλία της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών και με την άμεση ανταπόκρισή τους. Δίνουν τη δυνατότητα στη ναυτιλία μας να σταθεί αρωγός στην κοινωνία και τους συμπολίτες μας, παραμένοντας προσηλωμένη στις διαχρονικά υψηλές ανθρωπιστικές αξίες της κοινωνικής αλληλεγγύης και προσφοράς. Εύχομαι και ελπίζω η πατρίδα μας και η κοινωνία μας να βγει από τον άνισο πόλεμο με τον ύπουλο εχθρό της πανδημίας νικήτρια και με τις λιγότερες δυνατές ανθρώπινες απώλειες».

Καθημερινή