Χίος, Κυριακή 31 Μαΐου

Με χορό και με τραγούδι στον Άγιο Χαράλαμπο στο Βαρβάσι.

Οι καθιερωμένες εκδηλώσεις του Φάρου ''Μνήμη Μικρασίας'' που γίνονται κάθε Σεπτέμβριο ξεκίνησαν χθες με πολύ κόσμο.
Δείτε τις Φωτογραφίες
Πέμ, 05/09/2019 - 06:20

Η ξεχωριστή και όμορφη γιορτή του ''Φάρου'', του Βαρβασιού και της Μικρασιατικής Παράδοσης, που ταξιδεύει νοερά κάθε χρόνο όλη τη Χίο, με τις εκδηλώσεις του ''Φάρου'' κάθε Σεπτέμβριο ''Μνήμη Μικρασίας'',  στην Κάτω Παναγιά, στ' Αλάτσατα, στην Αγιά Παρασκευή, στο Λιθρί και το Σαζάκι, στον Τσεσμέ και στην Αρχόντισα Σμύρνη της καρδιάς μας...ξεκίνησε χθες Τετάρτη 4 Σεπτεμβρίου 2019 στις 8 μ.μ. στο κέντρο του Βαρβασίου στην απλόχωρη και φιλόξενη αυλή του Αγίου Χαραλάμπη, που ήταν και η Χωριοκκλησιά του Τσεσμέ, με αγαπημένους χορούς και τραγούδια μερακλήδικα που ανάστησαν γενιές και γενιές Ελλήνων και ακτινοβολούν στο διηνεκές τις Ιωνικές καταβολές για χαρά και προκοπή, για δημιουργία και ζωή, που υπερπηδούν τα εμπόδια και τις αντιξοότητες στη ζωή, μετασχηματίζοντας τα...σε αναγέννηση και ισχυρή παρακαταθήκη για το μέλλον...όπως το πέτυχαν οι Έλληνες Πρόσφυγες της Μικρασιατικής Καταστροφής του 1922, που ζουν και βασιλεύουν μέσα από τα παιδιά και τα εγγόνια τους, που κρατούν ψηλά τη σκυτάλη της Μνήμης και της Παράδοσης στη ζωή.

 Όπως κάθε φορά συμβαίνει με τα Χορευτικά του ''Φάρου" που μικροί και μεγάλοι, κοπέλες και παλληκάρια χορεύουν με την ψυχή τους, έτσι και χθες ανάμεσα στην ''Αλατσατιανή'' και τον ''Πολίτικο''...στη ''Γιωργίτσα'' και το ''Γιαρούμπι'' ζωντάνεψαν μπροστά στο κοινό χίλιες εικόνες...και για όσους από 'μας έχουμε την τιμή και τη χαρά να έχουμε ζήσει τους παππούδες και τις γιαγιάδες μας που ήρθαν από τη Σμύρνη και τον Τσεσμέ...για μας ζωντάνεψαν κι αναμνήσεις και γεύσεις και μυριωδιές και φωνές οικείες μελωδικές, τραγούδια και συζητήσεις, από τις οικογεννειακές γιορτές και την καθημερινότητα των παιδικών μας χρόνων. 

 Κάτι τέτοιες γιορτές έχουν πολύ μεγάλη αξία για όλους όσους τις παρακολουθούν και συμμετέχουν, είτε από την πλευρά του κοινού είτε από την πλευρά της διοργάνωσης, γιατί είναι ψυχαγωγία και διασκέδαση πρώτης ποιότητος, δωρεάν για τις γειτονιές και τον κόσμο, που συμπεριλαμβάνει πολλά στοιχεία επιμορφωτικού χαρακτήρα και συγκροτημένης Ιστορικής γνώσης.

Η Πρόεδρος του Μορφωτικού Συνδέσμου Βαρβασίου Χίου Βιβλιοθήκη ''Ο Φάρος'' Γεωργία Χούλη όταν προλόγισε την εκδήλωση, αναφέρθηκε στο Ιστορικό του αγώνα της επιβίωσης και της ανασυγκρότησης της ζωής των Ελλήνων Προσφύγων στη Χίο, που ήρθαν το 1922 από τις αλησμόνητες όμορφες πατρίδες της Μικρασίας. Ευχαρίστησε τον εκπρόσωπο του Σεβασμιωτάτου και τον εκπρόσωπο του Ταξίαρχου που παραβρέθηκαν στην εκδήλωση καθώς και τους εκπροσώπους Συλλόγων και Πολιτιστικών Σωματείων και όλο τον κόσμο που τίμησε με την παρουσία του την Επετειακή αυτή βραδιά. Ενημέρωσε ότι οι εκδηλώσεις ''Μνήμη Μικρασίας'' που διοργανώνει ο ''Φάρος'' κάθε Σεπτέμβριο, συνεχίζονται την Παρασκευή 13 Σεπτεμβρίου 2019 με προβολές εκπομπών του δημοσιογράφου της Αλήθειας Δημήτρη Φρεζούλη από συνεντεύξεις Μικρασιατών Προσφύγων πρώτης γενιάς, στην αίθουσα του ''Φάρου'' στις 8.00 μ.μ. το Σάββατο 14 Σεπτεμβρίου με την πρώτη επίσημη βιβλιοπαρουσίαση του Περιηγητικού Οδηγού Σμύρνης του 1922 από τις Εκδόσεις ''Εξ Ανατολών'' με τον Ανδρέα Μπαλτά και τον Γιώργο Πουλημένο πάλι στο ''Φάρο'' Βαρβασίου στις 8μ.μ. και ολοκληρώνονται με την ''Ημέρα Μνήμης Μικρασίας'' την Κυριακή 15 Σεπτεμβρίου, από το πρω'ί', με επίκεντρο τον Άγιο Χαράλαμπο στο Βαρβάσι.

Η Πρόεδρος του ''Φάρου'' μίλησε ακόμη για την Ιερή Εικόνα της Παναγιάς της Ψαριανής που ήρθε στη Χίο όπως και η Εικόνα του Αγίου Χαράλαμπου από τον Τσεσμέ, όπου μεταφέρθηκε σαν ''προσφυγοπούλα'' με την καταστροφή των Ψαρών το 1822. Όταν χτίστηκε η Εκκλησία του Αγίου Χαράλαμπου στο Βαρβάσι στη Χίο, η σύζυγος και οι κόρες του Κυριάκου Μαμουνή που την έφεραν από τον Τσεσμέ την αφιέρωσαν επάργυρη στον Καθεδρικό Ιερό Ναό του Αγίου Χαράλαμπου στο Βαρβάσι όπου και λειτουργείται. Η εικόνα της Παναγίας της Ψαριανής είναι και θαυματουργή όπως μαρτυρούν πολλοί συμπολίτες μας που ζήτησαν τη μεσιτεία της Παναγίας για τεκνοποίηση και για την προστασία ναυτιλομένων και ξενιτεμένων.

  Ο κόσμος πολύ χάρηκε την όμορφη γιορτή με τα Χορευτικά του ''Φάρου'' στο προαύλιο του Αγίου Χαράλαμπου στο Βαρβάσι. Σιγοτραγουδούσε μαζί με το ''αηδονάκι των Αλατσάτων'' όπως είπε η Πρόεδρος του ''Φάρου'' για την γνωστή μας Λουλούδη Φακίρη και τόνισε ότι η τραγουδίστρια και όλοι οι Μουσικοί, Σάκης Πιπίδης-κλαρίνο, Γιάννης Βούκουνας-κρουστά, Δημήτρης Κοντός-στο λαούτο και στον ήχο και ο πιο νεαρός της ορχήστρας, ο Θωμάς Παραδείσης στο κανονάκι, πρόσφεραν τις υπηρεσίες τους για την εκδήλωση αφιλοκερδώς. Τον φωτισμό της εκδήλωσης φρόντισε με πραγματικά μεγάλη επιτυχία ο Σαράντος Κωστίδης.

 Τα πηγαία χαμόγελα του Πατέρα Νεκτάριου, του Αγίου Χαραλάμπους, και του Πατέρα Αντωνίου Σακουλά, που περιβάλουν πάντοτε τις εκδηλώσεις του ''Φάρου'' με την αγάπη και την υποστήριξή τους, ήταν η πιο ζωηρή εικόνα στον επίλογο της όμορφης βραδιάς.

 Η Πρόεδρος του ''Φάρου'' ευχαρίστησε επίσης το ζεύγος Βαμβούρη που φρόντισε για την υποδοχή του κόσμου. Η βραδιά έκλεισε μ' ένα όμορφο γλυκό κέρασμα και χαμόγελα διάχυτα στο χώρο.    

Δημήτρης Ζαφείρης

Σχετικά Άρθρα

Παρ, 29/05/2020 - 17:21

 

 Στη μετά κορονωϊό εποχή με μία φωτογράφηση προ της πανδημίας, η περιπλάνηση του Συλλόγου «ΑΡΤΙΟΝ» στο παρελθόν, με το φακό του αρχιτέκτονα και ερασιτέχνη φωτογράφου Κωνσταντίνου Ανδρεάδη συνεχίζεται. Σειρά έχουν μέλη του Πολιτιστικού Συλλόγου Μ.Ε.Ο.Θ Θυμιανών, με παραδοσιακές φορεσιές, των οποίων τις λεπτομέρειες μας δίνουν και εγγράφως και σας επισυνάπτουμε.

 Το αποτέλεσμα, προϊόν της τέχνης και τεχνικής του φωτογράφου, δικαιώνει, ακόμα μια φορά, το χαρακτηρισμό της δράσης του «ΑΡΤΙΟΝ»: ''ΟΙ ΧΙΩΤΙΚΕΣ ΕΝΔΥΜΑΣΙΑΣ ΣΑΝ ΧΑΡΑΚΤΙΚΑ''.

Την επιμέλεια και σκηνική σύνθεση της φωτογράφησης είχε η Βάσω Κριτάκη, Πρόεδρος του Συλλόγου.

 Ευχαριστούμε για τη συνεχή υποστήριξή σας στις δράσεις μας.

Επικοινωνία: Βάσω Κριτάκη, Πρόεδρος «ΑΡΤΙΟΝ»,

            Τηλ. 6937214208

            E-mail  artion.chios.2013@gmail.com

 

 

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΦΟΡΕΣΙΑ ΧΙΩΤΙΣΣΑΣ ΑΣΤΗΣ

   Δημιουργία της αείμνηστης εικαστικού Μαρίας Γεράρδη – Πασσαλή.

Η φορεσιά περιλαμβάνει:

  Άσπρο, βαμβακερό, μακρύ μεσοφούστανο με φαρδιά μανίκια και δαντέλα στα μανίκια και στο τελείωμα του μπούστου.

  Φουρό που δένει στη μέση.

  Φόρεμα σε διαφορετικά χρώματα, ροζ ή γαλάζιο, από σατέν ύφασμα. Τα μανίκια δεν είναι ραμμένα πάνω στο φόρεμα, αλλά δένονται στο ύψος του ώμου με σατέν ή μεταξωτές κορδέλες σε διάφορους φιόγκους, ώστε να μπορούν οι γυναίκες να τα βγάζουν ή να τα αλλάζουν. Στο κάτω μέρος τους έχουν ένα γύρισμα (μανσέτα) και πάνω σ’ αυτό κεντήματα με μεταξωτές ή χρυσές κλωστές και λουλούδια. Ο μπούστος είναι χαμηλός και η ραφή που τον ενώνει με τη φούστα είναι κάτω από το στήθος και τις μασχάλες με αποτέλεσμα η μέση να φαίνεται ακριβώς κάτω από το στήθος τους. Το κάτω μέρος του φορέματος είναι άνετο, με πιέτες και στολισμένο στο τελείωμά του.

  Άσπρο καλσόν (παλιότερα φορούσαν άσπρες κάλτσες, χειροποίητες, βαμβακερές ή μεταξωτές, τεντωμένες όχι χαλαρές) και μαύρα παπούτσια (κάποτε τα πόδια στόλιζαν τα πασούμια τους, άσπρα ή μονόχρωμα, ανάλογα με το χρώμα του φορέματος, βελούδινα, κομψά και καλοφτιαγμένα).

  Η εμπροσθοποδιά δένεται από το λαιμό και στη μέση. Κρέμεται από το ύψος του μπούστου για να το καλύπτει, περίτεχνη, με τρία φύλλα και εξαίρετα κεντήματα. Στο κάτω μέρος της έχει μεταξωτά κρόσσια και διακοσμητικά.

  Απαραίτητο αξεσουάρ το τσαντάκι-πουγκί φτιαγμένο από ίδια υφάσματα και με αντίστοιχα στολίδια. Μέσα του θα βρει κανείς σίγουρα ένα λευκό, τετράγωνο, κεντητό μαντίλι που είναι απαραίτητο και για τους χορούς, αφού απ’ τη μία βοηθά στην κίνηση (στροφές) κι απ’ την άλλη με το μαντίλι στο χέρι δεν ακουμπά το χέρι του καβαλιέρου αυτό της ντάμας.

  Το γιλέκο –σακάκι με μανίκια είναι κοντό, σταματάει πάνω από τη μέση, εμπριμέ από ακριβά υφάσματα, στολισμένο με χρυσά σιρίτια.

  Ελκυστικός και περίτεχνος ο κεφαλόδεσμος, ένα είδος άσπρης σκούφιας, ύψους περίπου τριάντα εκατοστών, που στενεύει στην κορυφή, σατέν, στολισμένος με κοσμήματα, χρυσά κεντήματα, πούλιες, μεταξωτές φούντες και λουλούδια. Πίσω του κρέμονται κορδέλες με πέρλες και χρυσά στολίδια, ίδιες μ’ αυτές που δένουν τα μανίκια.

  Πάνω από τον κεφαλόδεσμο και γύρω απ’ αυτόν φορούν μια πλατιά κορδέλα σατέν, καλυμμένη με πούλιες, χρυσά στολίδια, μικρές φούντες και χρυσό κέντημα, που σφίγγει και δένει πίσω, αφήνοντας τις άκρες που καταλήγουν σε κρόσσια να κρέμονται πίσω.

  Τέλος, φορούν χρυσά κοσμήματα, μαργαριτάρια ή πολύτιμους λίθους, ανάλογα με την οικονομική και κοινωνική κατάσταση της κάθε μιας.

 

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΑΝΔΡΙΚΗ ΦΟΡΕΣΙΑ ΧΙΟΥ «Βρακάς»

Η ανδρική φορεσιά αποτελείται από:

  Τη βράκα, χαρακτηριστική ενός νησιώτη, με ανοίγματα στο κάτω μέρος για τα πόδια, που δένει κάτω από τα γόνατα και στη μέση με λάστιχο ή κορδόνι, για να προσαρμόζεται στο σώμα όποιου τη φορά. Είναι ραμμένη από περίπου τέσσερα μέτρα χοντρό ή λεπτό μαύρο ύφασμα (ανάλογα με την εποχή), φαρδιά και άνετη, για να τον διευκολύνει στις κινήσεις του και, εκτός από το κορδόνι, συγκρατείται στη μέση από υφαντό ζωνάρι μήκους τεσσεράμισι ή έξι μέτρων και πλάτους τριάντα εκατοστών που καταλήγει σε κρόσια και κρέμεται ελαφρώς στα αριστερά.

  Το λευκό πουκάμισο, τότε φοριόταν στις γιορτές το πουκάμισο και τις καθημερινές η λευκή, μάλλινη το χειμώνα και βαμβακερή το καλοκαίρι, μπλούζα.

  Το αμάνικο γιλέκο από μαλακό μαύρο βελούδο στο μπροστινό μέρος που σταύρωνε και κούμπωνε λοξά προς τα δεξιά και βυσσινί βελούδο ίδιας ποιότητας στο πίσω μέρος (παλιότερα ήταν και από μαύρη τσόχα, αν η οικονομική δυνατότητα του βρακά δεν του επέτρεπε την αγορά ακριβού βελούδου). Ιδιαίτερο το άνοιγμα στην πλάτη, με μαύρα κορδόνια που δένουν χιαστί για να τα χαλαρώνει ή να τα σφίγγει στο σώμα του όσο θέλει ο βρακάς. Όλο το γιλέκο είναι στολισμένο με μαύρα σιρίτια που σχηματίζουν περίτεχνα σχέδια. Στο εσωτερικό του είναι επενδυμένο με μαύρη φόδρα.

  Μαύρο καλσόν (παλιότερα φορούσαν μάλλινες ή βαμβακερές κάλτσες, ανάλογα με την εποχή).

  Το ντύσιμο συμπληρώνουν μαύρα παπούτσια και στο κεφάλι ο μαύρος κούκος από γούνα ή τσόχα.