Εις το βουνό ψηλά εκεί ειν’ εκκλησιά ερημική,
το σήμαντρό της δε χτυπά, δεν έχει ψάλτη ούτε παπά.
Ένα καντήλι θαμπερό και έναν πέτρινο σταυρό
έχει στολίδι μοναχό το εκκλησάκι το φτωχό.
Αυτά λένε οι στίχοι που έγραψε ο Αγγελος Βλάχος σε κάποιο παιδικό ποίημά του.
Την Τρίτη 8-9-26 γιορτάζει η Παναγιά η Δέσποινα που βρίσκεται πάνω στην κορυφή της Αμανής σε υψόμετρο κάπου 800 μέτρα και ανήκει στην Ποταμιά. Αυτό το μικρό εκκλησάκι αποτελεί σύμβολο για τα χωριά της Αμανής και είναι τόπος λατρείας για όλους τους Αμανίτες. Κανένας δεν γνωρίζει πότε χτίστηκε. Το μόνο που γνωρίζομε είναι ότι είναι αδελφάτο των οικογενειών Καρυάμη , Πούπαλου και Κουτσοβάσιλου.
Στο εκκλησάκι αυτό πρωτοπήγα σε ηλικία 5 ετών. Θυμάμαι σαν τώρα τον Πυραμούση πάππου μου, που με πήγαινε με τον γάδαρο βάζοντας μέσα σε ένα κοφίνι!!! Εκεί συναντούσαμε πολλούς χωρικούς που ερχόντανε από άλλα χωριά. Τότε όλοι ανέβαιναν πάνω με τα γαδουράκια τους ενω σήμερα υπάρχει αμαξωτός που σταματά δίπλα στο εκκλησάκι. Η θέα από το εκκλησάκι είναι εκπληκτική. Οι φιλόξενοι Ποταμούσοι πάνω στην κορυφή έχουν φτιάξει εγκαταστάσεις για να προσφέρουν μετά την λειτουργία το παραδοσιακό κατσικοπίλαφο.
Πως πάμε στο εν λόγω εκκλησάκι; Οδηγούμε στον δρόμο Βολισσός - Κουρούνια. Περνώντας τη Ποταμιά συναντάμε κάτι ανεμογεννήτριες. Εκεί υπάρχει στα αριστερά μας ένας και μοναδικός δρόμος που ακολουθώντας τον μετά απο 5 περίπου χιλιόμετρα θα σε φέρει δίπλα στην εκκλησία. Ο δρόμος αυτός είναι χωματένιος αλλά βατός. Όποιος ανέβει καλού κακού ας έχει μαζί του ένα μπουφάν διότι κάτω μπορεί να σκάει ο τζίτζικας αλλά πάνω μπορεί να έχει κρύο. Ελάτε να αποκτήσετε αυτή την μοναδική εμπειρία . Ελάτε να δείτε γιατί η Παναγιά η Δέσποινα της Ποταμιας δίκαια αποκαλείται Αφέδρα και κορώνα της Αμανής.
Αλέκος Καραμούζος
