Ο τρόπος με τον οποίο αντέδρασαν η Πρυτανεία και το Συμβούλιο του Πανεπιστημίου Κρήτης στις ανακοινώσεις των υπουργών Παιδείας και Τουρισμού για την ίδρυση και λειτουργία από την επόμενη ακαδημαϊκή χρονιά τμήματος Τουρισμού στην Κρήτη, αν μη τι άλλο αποδεικνύει εκείνο που είχε επισημανθεί εξ'αρχής από την "Α": Ακόμη κι αν λέγονται και γράφονται τόσα, τις τελευταίες ημέρες, δεν είναι βέβαιο ότι δεν πρόκειται για ένα "προεκλογικό πυροτέχνημα", αφού δεν μπορεί να λειτουργήσει έτσι απλά ένα τμήμα, χωρίς υποδομές και εκπαιδευτικό προσωπικό.
Αυτό επισημαίνουν και οι Πανεπιστημιακοί της Κρήτης, που ελλείψει προετοιμασίας του Τμήματος αποκλείουν τη λειτουργία του από του χρόνου.
Το μέλος της Νομαρχιακής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ Χίου, Τέλης Τύμπας, σχολίασε τις εξελίξεις επισημαίνοντας ότι πέρα από το που θα ιδρυθεί ένα τμήμα σημασία έχει τι είναι αυτό που θα ιδρυθεί.
Αναλυτικά σε γραπτό κείμενό του αναφέρει τα παρακάτω, ενώ παραθέτει και την κοινή ανακοίνωση που εξέδωσαν πρύτανης και πρόεδρος του Πανεπιστημίου Αιγαίου στις 28 Νοεμβρίου και το δελτίου τύπου μία ημέρα νωρίτερα των δύο υπουργών παιδείας και τουρισμού:
"Στις 27 Νοεμβρίου 2014, οι υπουργοί παιδείας και τουρισμού εξήγγειλαν με δελτίο Τύπου τη λειτουργία πανεπιστημιακού τμήματος τουρισμού στην Κρήτη σε λιγότερο από ένα χρόνο, περιγράφοντάς το ως «αυτό που ονειρευόμασταν». Στις 28 Νοεμβρίου 2014, ο πρύτανης και ο πρόεδρος του συμβουλίου ιδρύματος του Πανεπιστημίου Κρήτης, οι οποίοι πληροφορήθηκαν από δελτίο τύπου ότι σε λίγους μήνες θα πρέπει να λειτουργούν τμήμα τουρισμού, δήλωσαν με κοινή ανακοίνωση ότι κάτι τέτοιο είναι «πολύ μακριά από την αλήθεια». Η αναγνώριση της μεγάλης απόστασης μεταξύ του ονείρου του δελτίου τύπου των υπουργών παιδείας-τουρισμού και της αλήθειας της κοινής ανακοίνωσης των πρύτανη-προέδρου του πανεπιστημίου, μας επιτρέπει να τοποθετήσουμε το ζήτημα με το τμήμα τουρισμού στη σωστή του βάση: Το ζήτημα του ΠΟΥ θα ιδρυθεί τμήμα τουρισμού δεν απομονώνεται από το ζήτημα του ΤΙ είναι αυτό που θα ιδρυθεί.
Κι αν η Χίος διαμαρτύρεται για την προηγούμενη έλλειψη ενημέρωσης ως προς την ξαφνική ακύρωση ενός μακρόχρονου προγραμματισμό που θα κατέληγε κάποια στιγμή σε πραγματικά πανεπιστημιακό τμήμα τουρισμού, αντίστοιχα διαμαρτύρεται και κάποια άλλη πλευρά, αυτή που μαθαίνει από τα ΜΜΕ ότι σε λίγους μήνες θα πρέπει να λειτουργήσει απρογραμμάτιστα ένα «καινοφανές» τμήμα τουρισμού (και δεν είναι νομίζω τυχαίο ότι η ανακοίνωση πρύτανη-προέδρου αναφέρεται σε αυτό το προβληματικότατης φυσιογνωμίας τμήμα τουρισμού ως καινοφανές και όχι ως καινοτόμο). Όλα αυτά την ίδια στιγμή που η δραματική μείωση κονδυλίων από μια συγκυβέρνηση που τώρα εξαγγέλλει νέα τμήματα δεν επέτρεψε στο Πανεπιστήμιο Κρήτης να έχει φέτος προϋπολογισμό, ενώ χάνει καθηγητές και έχει στερηθεί το δικαίωμα να προκηρύξει νέες θέσεις, ενώ έχει ανύπαρκτη κτηριακή υποδομή για νέο τμήμα (δεν τα λέω εγώ, τα γράφουν πρύτανης-πρόεδρος του πανεπιστημίου Κρήτης).
Σταματώ εδώ, προτείνοντας απλά την αντιπαραβολή της κοινής ανακοίνωσης που εξέδωσαν πρύτανης-πρόεδρος στις 28 Νοεμβρίου και του δελτίου τύπου της 27 Νοεμβρίου των υπουργών παιδείας-τουρισμού:
Το δελτίο Τύπου πρύτανη - προέδρου (28 Νοεμβρίου 2014):
Ρέθυμνο-Ηράκλειο 28-ΧΙ-2014
ΚΟΙΝΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΥΤΑΝΕΩΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ
ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ
Το Δελτίο Τύπου που εκδόθηκε από το Υπουργείο Παιδείας στις 27/11/2015, μετά τη συνάντηση των υπουργών Παιδείας και Τουρισμού, κ.κ. Όλγας Κεφαλογιάννη και Ανδρέα Λοβέρδου, εξαγγέλλει τη δημιουργία δίδυμων νέων τμημάτων τουριστικών προπτυχιακών σπουδών, τετραετούς κύκλου, με αντικείμενο τον τουρισμό και τη διοίκησή του, αφενός, για αλλοδαπούς εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης (με διδασκαλία στα Αγγλικά, έναντι διδάκτρων) και, αφετέρου, για έλληνες φοιτητές (χωρίς δίδακτρα), στα Πανεπιστήμια Κρήτης (Ρέθυμνο) και Αιγαίου.
Από το εν λόγω Δελτίο Τύπου πληροφορούμαστε ότι τα τμήματα αυτά θα λειτουργήσουν από το επόμενο κιόλας ακαδημαϊκό έτος (2015-16), επειδή τάχα τα συγκεκριμένα πανεπιστήμια διαθέτουν «και την τεχνογνωσία και τις υποδομές», ώστε να προσελκύσουν «ξένους φοιτητές να έλθουν στην Ελλάδα, για να γνωρίσουν, στη θεωρία αλλά και στην πράξη, την οικονομία του τουρισμού», όπως δήλωσε η Υπουργός Τουρισμού. «Είμαστε απολύτως έτοιμοι να εξαγγείλουμε αυτό που ονειρευόμασταν», συμπληρώνει ο υπουργός Παιδείας, αφού «τα δύο Πανεπιστήμια έχουν και κτηριακή υποδομή και κάποια χρήματα, για να υποστηρίξουν την πρόσληψη επιστημονικού προσωπικού».
Δυστυχώς, τα παραπάνω βρίσκονται πολύ μακριά από την αλήθεια, γιατί ούτε η απαιτούμενη κτηριακή υποδομή υφίσταται ούτε χρήματα, αφού τα ελληνικά ΑΕΙ διανύουν μακρά περίοδο συνεχών περικοπών των προϋπολογισμών τους, αδυνατούν ― ακριβέστερα, δεν τους παρέχεται το δικαίωμα ― να αντικαταστήσουν τα μέλη ΔΕΠ που αφυπηρετούν τα τελευταία χρόνια, ενώ οι αριθμοί των εισαγομένων φοιτητών, που, όπως πάντα, τους επιβάλλει το υπουργείο Παιδείας, όλο και μεγαλώνουν. Ειδικότερα το Πανεπιστήμιο Κρήτης δεν έχει κατορθώσει να καταρτίσει προϋπολογισμό για το ερχόμενο οικονομικό έτος, γιατί η απαιτούμενη περικοπή του τακτικού προϋπολογισμού κατά 26% σε σχέση με το τρέχον έτος δεν είναι εφικτή.
Επί της ουσίας, οι υπογραφόμενοι θεωρούμε ότι η μελέτη των οικονομικών του τουρισμού (κατ' αρχήν) δεν είναι ασύμβατη προς το ήθος ενός ιδρύματος που στοχεύει στην επιστημονική αριστεία.
Σχολές επαγγελματικών σπουδών, εξάλλου, υπάρχουν σε μεγάλα πανεπιστήμια της αλλοδαπής, όπως είναι το Cornell ή το New York University, και το Πανεπιστήμιο Κρήτης είχε εκπονήσει παλαιότερα (2006-2007) μελέτη σκοπιμότητας για την ίδρυση ενός τμήματος τουρισμού (βλ. http://www.soc.uoc.gr/tda/). Αλλά η ίδρυση ενός καινοφανούς για τα ελληνικά πράγματα πανεπιστημιακού τμήματος απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό, αναζήτηση διδακτικού προσωπικού (ιδίως αν το τμήμα φιλοδοξεί να προσελκύσει φοιτητές και από το εξωτερικό), αξιόλογη κτηριακή υποδομή (που αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει) και ρεαλιστικό προϋπολογισμό.
Κυρίως όμως δεν μπορεί να αρχίσει τη ζωή του χωρίς διδάσκοντες, κάτω από την ασφυκτική πίεση της “επόμενης σχολικής χρονιάς”. Ούτως ή άλλως, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, η ίδρυση και λειτουργία ενός νέου τμήματος πρέπει να εγκριθεί τόσο από τη Σύγκλητο, όσο και από το Συμβούλιο ενός ΑΕΙ. Υπό τις παρούσες συνθήκες, η ίδρυση είναι πολύ πιθανό να εγκριθεί, πράγματι, και από τα δύο σώματα ― υπό προϋποθέσεις. Η πρώτη από τις οποίες θα είναι η ορθή προετοιμασία της λειτουργίας του, πράγμα που αποκλείει την άμεση έναρξη του τμήματος κατά το επόμενο ακαδημαϊκό έτος.
Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου
Γρηγόρης Μ. Σηφάκης
Ο Πρύτανης
Ευριπίδης Γ. Στεφάνου
To δελτίο Τύπου των υπουργών παιδείας-τουρισμού (27 Νοεμβρίου 2014):
Μαρούσι, 27 Νοεμβρίου 2014
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Τη δημιουργία δύο τμημάτων τουριστικών, προπτυχιακών σπουδών, τετραετούς κύκλου, με αντικείμενο τον τουρισμό και τη διοίκησή του, για αλλοδαπούς εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης με διδασκαλία στα Αγγλικά, εξήγγειλαν σήμερα μετά από συνάντησή τους στο Υπουργείο Τουρισμού, ο υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων, κ. Ανδρέας Λοβέρδος και η υπουργός Τουρισμού, κα Όλγα Κεφαλογιάννη.
Τα δύο τμήματα θα λειτουργήσουν τη νέα ακαδημαϊκή χρονιά 2015-2016 στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, στη Ρόδο και στο Πανεπιστήμιο της Κρήτης, στο Ρέθυμνο.
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της συνεργασίας και συντονισμού των δράσεων των δύο Υπουργείων σε θέματα που αφορούν την εκπαίδευση στον τουρισμό.
Μετά από τη συνάντηση η υπουργός Τουρισμού κα ΄Ολγα Κεφαλογιάννη δήλωσε:
«Η Ελλάδα έχει ένα πολύ δυναμικό τομέα, τον τουρισμό, ο οποίος διαθέτει συγκριτικά πλεονεκτήματα. Αξιοποιώντας τη φήμη της χώρας μας, ως παγκόσμιου τουριστικού προορισμού, αλλά και την τεχνογνωσία και τις υποδομές των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων στο Αιγαίο και στην Κρήτη, προχωράμε στην ίδρυση προπτυχιακών τμημάτων τουρισμού στη Ρόδο και στο Ρέθυμνο. Στόχος μας είναι να προσελκύσουμε ξένους φοιτητές να έλθουν στην Ελλάδα, για να γνωρίσουν στη θεωρία αλλά και στην πράξη την οικονομία του τουρισμού.
Πολιτεία και πανεπιστημιακά ιδρύματα προχωράμε μαζί και στηρίζουμε την εξωστρέφεια και την καινοτομία».
Από την πλευρά του ο κ. Λοβέρδος ανέφερε:
«Είμαστε απολύτως έτοιμοι να εξαγγείλουμε αυτό που ονειρευόμασταν, τη δημιουργία δύο τμημάτων, προπτυχιακών σπουδών, τετραετούς κύκλου σπουδών, με αντικείμενο τον τουρισμό και τη διοίκησή του σε δύο πόλεις που έχουν δομές. Αναφέρομαι σε δύο Πανεπιστήμια της χώρας, σε δύο πόλεις που αποτελούν παγκόσμιο τουριστικό προορισμό, στη Ρόδο και στο Ρέθυμνο στην Κρήτη. Τα δύο Πανεπιστήμια έχουν και κτιριακή υποδομή και κάποια χρήματα για να υποστηρίξουν την πρόσληψη επιστημονικού προσωπικού. Τα τμήματα αυτά θα απευθύνονται σε αλλοδαπούς, εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης φοιτητές και η διδασκαλία θα γίνεται στην Αγγλική με την καταβολή διδάκτρων. Από τον Πρύτανη του Πολυτεχνείου της Κρήτης έμαθα τη ζήτηση που έχουν τα Πανεπιστήμιά μας. Σε μεταπτυχιακό για τον ορυκτό πλούτο, για 20 θέσεις υπήρχαν 90 αιτήματα με κύρια πηγή προέλευσης αυτών των φοιτητών από την Αφρική. Οι τουριστικοί προορισμοί της Ρόδου και της Κρήτης σε παγκόσμιο επίπεδο είναι τόσο σημαντικοί που υπόσχονται ότι η συγκεκριμένη ενέργειά μας θα ευδοκιμήσει. Απομένουν πρώτον, να ψηφίσουμε μία σχετική ρύθμιση στη Βουλή για να λύσουμε διαδικαστικές λεπτομέρειες και δεύτερον, η σχετική απόφαση των Πανεπιστημίων για την έναρξη λειτουργίας των συγκεκριμένων τμημάτων, την επόμενη ακαδημαϊκή χρονιά 2015-2016.
Παράλληλα με το ίδιο αντικείμενο θα δημιουργηθούν τμήματα για Έλληνες φοιτητές. Θα μπαίνουν στο μηχανογραφικό κανονικά, όπως ισχύει για όλους τους υποψηφίους για τα ΑΕΙ, κατά τη λογική του άρθρου 16 και του νόμου για τα ελληνικά Πανεπιστήμια. Τα τμήματα για τους Έλληνες και τους αλλοδαπούς θα λειτουργήσουν ταυτόχρονα, αλλά μην τα συγχέετε. Είναι αίτημα των Πανεπιστημίων να λειτουργήσουν ταυτόχρονα, για να βοηθούν το ένα το άλλο. Τα Πανεπιστήμια λένε ότι είναι έτοιμα να λειτουργήσουν τα εν λόγω τμήματα. Τα τμήματα για τους αλλοδαπούς εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης θα απευθύνονται σε 50-70 φοιτητές, αλλά αυτό είναι θέμα των Ιδρυμάτων.
Επιπλέον δύο φιλοσοφικές σχολές, δύο Πανεπιστημίων της χώρας, του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου και του Δημοκρίτειου στη Θράκη, ετοιμάζουν αντίστοιχα τμήματα για αλλοδαπούς, με σπουδές στα ελληνικά γράμματα. Είμαστε πολύ κοντά στην σχετική εξαγγελία. Η Χίος, στο πλαίσιο του Πανεπιστημίου Αιγίου, είναι έτοιμη να οργανώσει στην ίδια λογική τμήματα στις ναυτιλιακές σπουδές. Τέτοια τμήματα θα στηριχθούν νομοθετικά, θεσμικά και οικονομικά και με προσωπικό από το ΥΠΑΙΘ».
