Μνημεία πεσόντων υπέρ πατρίδος

Άρθρο - έρευνα του Βασίλη Αγιαννίδη
Δείτε τις Φωτογραφίες
Δευ, 04/07/2022 - 20:23

«Η αιματοχυσία των δύο παγκοσμίων πολέμων συντάραξε τόσο την Ευρώπη ώστε να υψωθούν μνημεία προς τιμήν των πεσόντων σε κάθε πόλη και χωριό της γηραιάς ηπείρου» αναφέρει σε χρονογράφημα - έρευνα του ο Βασίλης Αγιαννίδης σημειώνοντας:

«Συγκινητικότερα όλων, πολύ περισσότερο από τα επιβλητικά μνημεία του Αγνώστου Στρατιώτη στις πρωτεύουσες, είναι αυτά των μικρότερων οικισμών όπου επάνω τους αναγράφονται τα ονόματα των νεκρών. Δεν πρόκειται μόνο για λίστες με ονόματα νεαρών ανδρών που σκοτώθηκαν στη μάχη αλλά και για σύμβολα σεβασμού προς όλους όσους επέστρεψαν τραυματισμένοι και ανάπηροι σωματικά και ψυχικά, προς όλους τους άνδρες και τις γυναίκες που αγωνίστηκαν στα μετόπισθεν, και προς τα ζώα που υπέφεραν τις κακουχίες και ακολούθησαν τη μοίρα των ανθρώπων που συντρόφεψαν.

Όσοι μεγάλωσαν με τα βιβλία της Αγγελικής Βαρελλά, της Αντιγόνης Μεταξά και της Λήδας Κροντηρά θα θυμούνται τις ιστορίες για τις γυναίκες τις Πίνδου και τα καρτερικά άλογα, γαϊδούρια και μουλάρια που μετέφεραν στρατιώτες, πολεμοφόδια και προμήθειες στο Μέτωπο του Αλβανικού Έπους. Παραμένει βέβαια περίεργο πως οι άνθρωποι συνεχίζουν ακόμα να εξοπλίζονται, να προετοιμάζονται για πολεμικές συρράξεις και να ζουν με τον φόβο ενός νέου μακελειού. Ή ίσως τα σχεδόν ογδόντα χρόνια από την λήξη του τελευταίου πολέμου να είναι πολύ μακρινά και να μην μπορούν να φανταστούν την απελπισία όσων άφησαν σπίτια και οικογένειες για να μην τα ξαναβρούν ποτέ, και την οδύνη όσων έχασαν συζύγους, αδελφούς και γιούς, μάλλον μάταια εφόσον η ανθρωπότητα δεν φαίνεται να διδάσκεται από τα λάθη της.

   Αναμφισβήτητα το ωραιότερο ηρώο στη Χίο είναι αυτό στην Καλαμωτή, έργο του γλύπτη Μιχάλη Τόμπρου (φωτ. 1). Εξίσου ενδιαφέροντα είναι τα πιο απλά μνημεία στα μικρότερα χωριά, όπως αυτό στην Κοινή με φόντο τους ασημένιους ελαιώνες ή αυτό στα Αφροδίσια μέσα σε έναν ολάνθιστο περίβολο (φωτ. 2 & 3).

Στην πόλη της Χίου ο επιβλητικός οβελίσκος με την τεφροδόχο στην κορυφή πλαισιώθηκε τα τελευταία χρόνια με δύο κυπαρίσσια φυτεμένα σε επαφή με το πόδιο του μνημείου. Όταν μεγαλώσουν λίγο ακόμα θα χρειαστεί είτε να κοπούν είτε να καταστραφεί η βάση επί της οποίας εδράζεται το γλυπτό (φωτ. 4). Στον Καταρράκτη (φωτ. 5) η επιγραφή στο Ηρώο εκπλήσσει με μία ανορθόγραφη αιτιατική πτώση, αλλά ντροπή προκαλεί μόνο το Ηρώο στα Άνω Καρδάμυλα (φωτ. 6 & 7). Εδώ, χωρίς καμία αιδώ, κάτω από την επιγραφή «ΤΟΙΣ ΑΘΑΤΟΙΣ ΗΡΩΣΙ Η ΠΑΤΡΙΣ ΑΝΕΘΗΚΕΝ» επικολλήθηκαν τρεις μαρμάρινες πλάκες με τα εξής ανορθόγραφα και ασύντακτα: «Η δωρεά πλατείας και ηρώου εγένετο δαπ. από Γεώργιον Κ. Τσίμπλη 1955-1984», «το έργο της πλατείας ανεγέρθη επί δημάρχου Κ Σπανού 1984» και «η ανάπλαση της πλατείας έγινε επί δημαρχείας Νικολάου Κ. Μαρινάκη έτος 2006». Είναι τουλάχιστον προσβλητικό προς όλους αυτούς που έδωσαν τη ζωή τους για την Ελλάδα να χρησιμοποιείται η μνήμη τους για την ικανοποίηση της ματαιοδοξίας κάποιων και μάλιστα κακοποιώντας την ελληνική γλώσσα».

 

Σχετικά Άρθρα