Κύριε Διευθυντά,
Η γέννηση τού Χριστού εμπνέει και δυναμώνει την πίστη μας. Συμμεριζόμαστε με πληθυσμούς χριστιανών σέ ολόκληρη την υφήλιο την ανάγκη τής προσευχής και τής συγχώρεσης, την επιδἰωξη τής αγνότητας και τής αγάπης στις καθημερινές μας εμπειρίες. Αναμφίβολα με τούς ίδιους πληθυσμούς χριστιανών μοιραζόμαστε τούς πολέμους, τούς θανάτους, τίς βίαιες καταστροφές πού σήμερα καθορίζουν την ηθική υπόσταση, τήν επιβίωση, ακόμη και την ίδια την ύπαρξη συνανθρώπων μας με τούς οποίους μας συνδέουν όχι μόνο κοινά ιστορικά βιώματα αλλά καί η ευλογία των Χριστουγέννων.
Δυστυχὠς η Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία απουσιάζει εντελώς από το διεθνές αντίπαλο γίγνεσθαι πού επιγραμματικά περιέγραψα. Ο αφανισμός των ελληνο-ορθόδοξων κοινοτήτων σέ χώρες όπως η Συρία, ο Λίβανος, το Ιράκ, η Αίγυπτος αντιμετωπίζεται με απαξιωτική σιγή και αδύναμες χειρονομίες συμπαράστασης. Η χώρα μας δέχεται και υποστηρίζει μωαμεθανούς μετανάστες κατά χιλιάδες ενώ επιλέγει να αγνοεί και να αποστρέφεται χριστιανούς ορθόδοξους από τίς ίδιες χώρες. Η συνεργασία Εκκλησίας και πολιτείας σ’αυτόν τον διεθνή τομέα θα μπορούσε να αποφέρει σημαντικά οφέλη στην κοινωνία μας και να αποκαταστήσει το κύρος τής Εκκλησίας τής Ελλάδος και τών επαπειλουμένων ορθόδοξων πατριαρχείων Αντιοχείας, Ιεροσολύμων και Αλεξανδρείας.
Η σύμπλευση τἠς Ορθόδοξης Εκκλησίας τής Ουκρανίας με το Πατριαρχειο Κωνσταντινουπόλεως και η αυτόβουλη απόσχισή της από το Πατριαρχειο τής Μόσχας (2018) προφανώς συνεπάγονται αδελφικές σχέσεις συνύπαρξης με την Εκκλησία τής Ελλάδος, σχέσεις πού θα έπρεπε να ενισχυθούν ιδιαίτερα μετά την εισβολή τής Ρωσίας το 2022 και την αναγκαστική μετανάστευση Ουκρανών στη χώρα μας. Τα πολύπλοκα δογματικά και γραφειοκρατικά ζητήματα ποὐ παρεμβάλλονται θέτουν αδικαιολόγητα εμπόδια και ηθελημένα σκιάζουν την λεωφόρο τού διεθνούς χριστιανισμού. Μέγιστο υπόδειγμα προσφέρει η πρόσφατη αδελφική συνάντηση τού Πατριάρχη Βαρθολομαίου με τον Πάπα Λέοντα στην Νίκαια τής Βιθυνίας, όπου το Σχίσμα τού 325 μ.Χ. ερμηνεύτηκε (επιτέλους!) σάν διαλογισμός δόγματος και αρχὠν πού αφορά κάθε χριστιανό ελεύθερο να εκφράσει την πίστη του. Η συμπόρευση Καθολικισμού και Ορθοδοξίας πού προοιωνίζει η από κοινού απαγγελία τού "Πιστεύω είς εναν Θεό -Credo in unum Deum" από τούς ποντίφικες των δύο εκκλησιών θα ἀλλαζε ουσιαστικά γεωπολιτικά δεδομένα, ιδιαίτερα στην Ευρώπη όπου η ισλαμική παρεμβατικότητα συνεχώς εντεινεται.
Η Εκκλησία μας οφείλει να απαλλαγεί επιτέλους από δογματικές προκαταλήψεις καί να αντιμετωπίσει την αδυσώπητη πραγματικὀτητα πού την περιβάλλει, τόσο στην ελληνική κοινωνία όσο και στήν εμπόλεμη Ευρώπη καί Μέση Ανατολή. Η φωνή τής Ορθοδοξίας δεν είναι πολιτικοποιημένη, δεν επιδιώκει συμφωνίες η συμμαχίες. Αλλά οφείλει να μάς εμπνέει και να μας καθοδηγεί από την Γέννηση μέχρι και την προσδοκία τής Ανάστασης.
Με εκτίμηση,
Μιχάλης Μόσχος
Καθημερινή 30/12/25