Το φως καίγεται;

Τρί, 28/12/2021 - 15:59

Τελικά είναι παλαβοί ή γραφικοί αυτοί που καίνε τα βιβλία; Όχι! Είναι αυτοί οι “παραμυθάδες” τής αγνότητας που χάφτουν αμάσητα πολλά από τα εθνικά μας παραμύθια επενδύοντας στον φανατισμό και τη μισαλλοδοξία κάποιων ακαλλιέργητων; και απαίδευτων σκοταδιστών που ανοσιουργούν με εμμονικό μίσος προς τα βιβλία, θέλοντας να ακυρώσουν τη δύναμη των λέξεων και τής γραφής που οδηγούν  στην... “ύποπτη” γνώση. Μέσα σ’ αυτούς χωράνε οι αντιεμβολιαστές μέχρι και οι... “θεματοφύλακες του Συντάγματος”.

Με το κάψιμο των βιβλίων όλοι αυτοί έχουν στο μυαλό τους την “κάθαρση και τον εξαγνισμό” μέσω του φόβου, που τους προκαλεί το φως της γνώσης, γιατί τους χαρακτηρίζει όχι μόνο ο αντιδιανοουμενισμός αλλά τους “τραβάει” και το σκοτάδι τής συμπλεγματικής αμάθειας ως στοιχείο φασιστικής νοοτροπίας.

Η καύση των βιβλίων δεν συμβαίνει από “κάτι τενεκέδες ξεγάνωτους”, αλλά από μνησίκακους και συμπλεγματικούς αμαθείς σκοταδιστές που κραυγάζοντας χορεύουν γύρο από τη φωτιά, νομίζοντας ότι το πνεύμα...καίγεται. Όμως όχι! Γιατί αυτό δεν μπόρεσε να το κάψει ούτε ο πρώτος διδάξας και βιαστής τής ανθρωπότητας Χίτλερ, όταν στις 10 Μαΐου το 1933 στο Βερολίνο προσπάθησε να κάψει “βουνό” από βιβλία με τη βοήθεια της πυροσβεστικής που “έβρεξε” με βενζίνη το βουνό της γνώσης, για να ευοδωθεί “ο αγώνας υπέρ της καθαρότητας του πολιτισμού μας” και να σταματήσουν όσοι εμφορούνται από “αντιγερμανικό πνεύμα”. Μήπως το ίδιο δεν έκανε και ο “δικός μας” Μεταξάς τον Αύγουστο του 1936, όταν ένας ακροδεξιός φοιτητής έβαλε φωτιά για να κάψει τα “ερυθρά έντυπα” τα οποία “δηλητηρίαζουν την ελληνικήν νεότητα” και αμαυρίζουν την καθαρότητα τού πολιτισμού μας

Να σημειώσουμε πως μέσα στα “δηλητήρια” αυτά ήσαν τα “Ψηλά βουνά” του Ζαχ. Παπαντωνίου, “Η Ζωή εν τάφω” του Στρ. Μυριβήλη, “Η καταγωγή τών ειδών” του Δαρβίνου!!!…* Δεν πρέπει να ξεχνάμε  πως οι δικτάτορες σαν τον Χίτλερ, τον Μουσολίνι, τον Φράγκο, τον Πινοσέτ, όχι μόνο δεν συμπαθούσαν τα βιβλία, αλλά τα μισούσαν· αφού πίστευαν στον φόβο και στη βία. Ο δε Χίτλερ ήθελε μια νεολαία ατρόμητη, σκληρή, απότομη και μαχητική

Ίσως θα πρέπει να αναφέρουμε και τον τελευταίο· τον Παπαδόπουλο που με τους εθνικούς συγγραφείς, τους κόλακες και τους δημαγωγούς  που προωθούσε, - “οδηγούσε” τους νέους στην πραγμάτωση των εθνικών πεπρωμένων, όχι μόνο μέσω της πνευματικής διαστρέβλωσης, αλλά και της απαγόρευσης (βλ. παραπάνω).
Ίσως θα πρέπει να δούμε τα παραπάνω σαν μία προκαταρκτική πράξη που επιχειρεί να θανατώσει τη σκέψη, αλλά και να μας υπενθυμίζει πως· εκεί που καίνε τα βιβλία, στο τέλος θα καίνε και ανθρώπους.

Να επισημάνουμε ακόμα, πως σήμερα χρησιμοποιούμε τον όρο “φασίστας” τόσο εύκολα που σχεδόν χάνει το νόημά του. Αφού κατά τον Όργουελ έγινε συνώνυμο τού “αντιπαθητικού” ή του “νταή”. Ωστόσο, πρέπει να μάθουμε πως, ο φασισμός δεν είναι μόνο ιδεολογία, που οδηγεί εκτός από τα ανθρώπινα εγκλήματα, και στο πνευματικό σκοτάδι με αποτέλεσμα τη χειραγώγηση των ανθρώπων...Είναι οι νοοτροπίες και συμπεριφορές που δηλητηριάζουν τις σχέσεις των ανθρώπων, και εμποδίζουν την πρόοδο.

Να πούμε ακόμα πως οι ιδέες δεν εξαλείφονται με τη φωτιά, αντίθετα λειτουργούν όπως τα “ἔπεα πτερόεντα” (με τη θετική έννοια) τού Ομήρου που μπορεί να ξυπνήσουν θετικά συνειδήσεις υπέρ της λογικής και της προόδου.

Είναι λοιπόν ανάγκη όχι μόνο να αντιληφθούμε, αλλά και να πιστέψουμε πως μόνο το φως τής γνώσης και της λογικής, είναι αυτά που μπορούν να αντισταθούν στο σκοτάδι που καλλιεργούν  και προσπαθούν να φέρουν τέτοιες μεσαιωνικές νοοτροπίες.

* Όμως είναι λάθος να πιστέψει κανείς, πως η αρχαιολατρία των δικτατόρων είχε ως αποτέλεσμα μόνο την γελοιότητα τού...γύψου και της καθαρευουσιάνικης εκφραστικής διαστροφής.  Θυμάμαι τη σχολική περίοδο 1969 – 70  όταν διδασκόμαστε τα αριστουργήματα της αρχαίας Ελληνικής διανόησης, όπως την Αντιγόνη τού Σοφοκλή, τον Επιτάφιο τού Περικλή, έργα του Πλάτωνα , του Θουκυδίδη, η ώρα περνούσε με βαρεμάρα μέχρι και αδιαφορία, αφού κατά βάση έπρεπε να διαβάσουμε “από εδώ μέχρι εκεί”, μη επιχειρώντας έστω να εμβαθύνουμε στο νοηματικό περιεχόμενο αφού η όποια ερμηνεία γινόταν ανάλογα με τις προτιμήσεις και τις ανάγκες τής εποχής.

Η ίδια αδιαφορία συνεχίστηκε την ίδια περίοδο και με κείμενα που δεν έπρεπε να εξάπτουν το μυαλό των μαθητών ή να προωθούν την έρευνα. Τέτοια λοιπόν κείμενα έπρεπε να αποδομηθούν μέσω της προσπάθειας χαλιναγώγησης ή και παρερμηνείας τους από τους διδάσκοντες.

Με αυτό τον τρόπο απομακρύνονταν οι μαθητές από το νόημα και το πνεύμα τού έργου, με στόχο οι νεοέλληνες να προσπαθούν να εμφανιστούν ως κληρονόμοι τού αρχαιοελληνικού πνεύματος, χωρίς να σκεφτόμαστε πως χρειάζεται κάτι περισσότερο από την ρητορική ομοιότητας. Αυτό που χρειάζεται κυρίως είναι μεγαλύτερη τόλμη και ειλικρίνεια στο πως να βλέπουμε τα πράγματα τού παρελθόντος του παρόντος αλλά και τού μέλλοντος.

Είναι φανερό λοιπόν, πως δεν αρκεί γι’ αυτό ούτε η γραμματική ούτε το συντακτικό.   

Γιατί όλα αυτά -δυστυχώς στην περίπτωσή μας- ελέγχονται ως κενότητα λόγου που χωρίς το νόημα κάνουν τη γνώση χωλαίνει.  

 

 

 

 

Άλλες απόψεις: Του Κ. Α. Ναυπλιώτη